Cat 6a, Cat 7, Cat 8 ต่างกันยังไง และตัวเลขบนกล่องหมายความว่าอะไร
ตัวเลข Category ของสายแลนบอกสเปกสูงสุดที่สายรองรับได้ภายใต้เงื่อนไขในห้องแล็บ ซึ่งไม่ใช่สิ่งที่คุณจะได้ใช้จริงทั้งหมดในบ้านทั่วไป
ความเร็วและความถี่ที่แต่ละ Category รองรับ
ตัวเลขบนกล่องสายแลนมีสองส่วนที่ต้องอ่านพร้อมกันคือ ความเร็วสูงสุด (Gbps) และ bandwidth ความถี่ (MHz) ซึ่งทั้งสองตัวนี้ผูกกับระยะทางที่ทดสอบด้วย
สเปกจริงของแต่ละ Category ที่ควรรู้:
- Cat 6a — รองรับ 10Gbps ที่ความถี่ 500MHz ระยะทดสอบ 100 เมตร (ที่ 1Gbps รองรับได้ไกลกว่านั้น)
- Cat 7 — รองรับ 10Gbps ที่ความถี่ 600MHz พร้อม shielding แต่ระยะทดสอบที่ได้สเปกเต็มมักสั้นกว่า 100 เมตร
- Cat 8 — รองรับ 25-40Gbps ที่ความถี่ 2000MHz แต่ระยะที่ได้สเปกเต็มคือ 30 เมตรเท่านั้น
ตัวเลขพวกนี้วัดในห้องแล็บที่ควบคุมสภาพแวดล้อม ไม่ใช่ตอนเดินสายลอดท่อ PVC ในผนังบ้านที่มีความชื้น มีสายไฟข้างๆ หรือมีมุมหักงอหลายจุด ระยะและความเร็วจริงในบ้านจะต่ำกว่าเสมอ
ทำไม Cat 7 ถึงเป็นมาตรฐานที่ไม่ค่อยมีใครพูดถึงในวงการเน็ตเวิร์กจริง
นี่คือจุดที่หลายคนไม่รู้ก่อนซื้อ — Cat 7 ตามมาตรฐานจริงใช้ขั้วต่อ GG45 หรือ TERA ไม่ใช่ RJ45 ที่เราคุ้นเคยกัน ทำให้อุปกรณ์ในบ้านทั่วไปอย่างเราเตอร์ สวิตช์ หรือการ์ดแลนบนคอมไม่รองรับสเปกเต็มของมัน
สายที่ขายในตลาดทั่วไปในชื่อ "Cat 7" ส่วนใหญ่ใช้ขั้วต่อ RJ45 ธรรมดา ซึ่งหมายความว่ามันไม่ได้เป็น Cat 7 จริงตามมาตรฐาน ISO/IEC แค่ใช้สายที่มีคุณภาพใกล้เคียงแต่ติดป้าย Cat 7 เพื่อขายได้ราคาสูงขึ้น วงการเน็ตเวิร์กมืออาชีพจึงข้ามไปใช้ Cat 6a (ถ้าต้องการ 10Gbps ในระยะไกล) หรือ Cat 8 (ถ้าต้องการ 25-40Gbps ในระยะสั้นมากๆ) แทน
เน็ตบ้าน 1Gbps ใช้สายแลน Cat อะไรก็ได้ถึงเพดานนั้น
ก่อนจะตัดสินใจอัปเกรดสายแลน ต้องเข้าใจก่อนว่าเพดานความเร็วของเน็ตบ้านส่วนใหญ่ไม่ได้อยู่ที่สาย
Cat 6a รองรับ 1Gbps ได้เต็มสเปกในระยะที่เดินในบ้านทั่วไป
Cat 6a รองรับ 10Gbps ที่ระยะ 55 เมตร และ 1Gbps ที่ระยะ 100 เมตร ซึ่งการเดินสายในบ้านทั่วไปแทบไม่มีจุดไหนที่ยาวถึง 100 เมตรในเส้นเดียว ถ้าบ้านคุณเดินสายแลนด้วย Cat 6a อยู่แล้ว สายนั้นไม่ใช่ปัญหาของเน็ตช้าเลย
การเปลี่ยนมาใช้ สาย lan cat7 หรือ สาย lan cat8 ที่ราคาแพงกว่า ไม่ได้ทำให้เน็ตบ้านที่ ISP ให้มาเร็วขึ้นแม้แต่ 1Mbps เพราะเพดานความเร็วถูกกำหนดจากแพ็กเกจที่สมัครไว้ ไม่ใช่สายที่เดินในบ้าน
Cat 6A รองรับ 10Gbps ตามที่บทความแนะนำให้เช็กเป็นขั้นต่ำสำหรับเดินสายใหม่ — ราคาประหยัด ยี่ห้อ UGREEN น่าเชื่อถือ
ดูสินค้าจุดที่ทำให้เน็ตช้าจริงๆ มักไม่ใช่สาย
ถ้าเน็ตบ้านไม่ถึงสปีดที่สมัครไว้ ให้ลองเช็กจุดพวกนี้ก่อนที่จะโทษสาย เพราะนี่คือจุดคอขวดที่พบบ่อยจริงๆ ในบ้านทั่วไป:
- เราเตอร์รุ่นเก่า ที่พอร์ต LAN รองรับแค่ 100Mbps ไม่ใช่ 1Gbps — ดูได้จากสเปกหลังเครื่องหรือในคู่มือ
- สวิตช์เน็ตเวิร์กที่ไม่ใช่ Gigabit ถ้าบ้านมีสวิตช์ต่อพ่วงอยู่ ตัวนั้นเป็น Fast Ethernet (100Mbps) ทั้งระบบก็ช้าลงตามมัน
- การ์ดแลนบนเครื่องเก่า บางเครื่องที่ซื้อมานานกว่า 10 ปีรองรับแค่ 100Mbps ต่อให้สายดีแค่ไหนก็ไม่ช่วย
- WiFi ที่ใช้แทนสายแลนในบางจุด — ถ้าต่อผ่าน WiFi ความเร็วขึ้นอยู่กับสัญญาณ ไม่ใช่สาย
ลองเปิด Task Manager หรือ Network Speed Test ขณะต่อสายแลนตรงเข้าเราเตอร์ ถ้าได้ความเร็วใกล้เคียงแพ็กเกจที่สมัครไว้ แสดงว่าสายไม่ใช่ปัญหา แต่ถ้ายังช้าอยู่ ให้เช็กเราเตอร์และสวิตช์ก่อน
Cat 6 ทดสอบจริงวิ่งเต็มสปีด 1Gbps ตามที่บทความพูดถึง — ราคาถูก ขายเยอะ (387 sold) แสดงความน่าเชื่อถือ
ดูสินค้ากรณีที่อัปเกรดเป็นสาย lan cat7 หรือ cat8 แล้วได้ประโยชน์จริง
มีสถานการณ์ที่การเปลี่ยนสายแลนให้คุณสมบัติสูงขึ้นให้ผลจริง แต่ส่วนใหญ่ไม่ใช่กรณีของบ้านที่ใช้เน็ตทั่วไป
เมื่อต้องการ 2.5Gbps หรือ 10Gbps ในอนาคต
ถ้ากำลังจะเดินสายใหม่ทั้งบ้านและมีแผนจะอัปเกรดเน็ตเป็น 2.5G หรือ 10G ในอีก 3-5 ปี นี่คือกรณีที่การเลือกสายให้ดีตั้งแต่แรกคุ้มกว่ารื้อซ้ำ เพราะค่าแรงช่างเดินสายแพงกว่าราคาสายมากในระยะยาว
แต่ในกรณีนี้ Cat 6a คือตัวเลือกที่สมเหตุสมผลที่สุด ไม่ใช่ Cat 7 (ปัญหาเรื่องขั้วต่อที่พูดไปแล้ว) และไม่ใช่ Cat 8 (ออกแบบมาสำหรับระยะสั้นมากในห้องเซิร์ฟเวอร์ ไม่ใช่การเดินสายทั่วบ้าน) Cat 6a ใช้ขั้วต่อ RJ45 มาตรฐาน อุปกรณ์ทุกตัวในบ้านรองรับได้ทันที และรองรับ 10Gbps ไว้รอเน็ตความเร็วสูงในอนาคต
สภาพแวดล้อมที่มีสัญญาณรบกวนสูง
Cat 7 และ Cat 8 มี shielding ที่ดีกว่า Cat 6a ซึ่งช่วยลด crosstalk และสัญญาณรบกวนจากภายนอกได้จริง กรณีที่ shielding มีความหมายคือเดินสายใกล้สายไฟฟ้าแรงสูง อยู่ในอาคารโรงงานที่มีมอเตอร์หรืออุปกรณ์ไฟฟ้ากำลังสูง หรือเดินสายในช่องเดียวกับสายไฟโดยไม่มีระยะห่าง
ในบ้านทั่วไปที่เดินสายแลนแยกจากสายไฟตามมาตรฐานการติดตั้งปกติ ผลต่างจาก shielding แทบวัดไม่ได้ ในชีวิตประจำวัน ไม่ว่าจะเป็นการดูหนัง ประชุมออนไลน์ หรือเล่นเกม latency ไม่ได้ต่างกันจากสายที่ไม่มี shield
Cat 8 รองรับ 40Gbps — ตัวอย่างสายที่อัปเกรดเกินความจำเป็นสำหรับ 1Gbps ตามที่บทความเตือน แต่มีประโยชน์ถ้าวางแผนอัปเกรดเน็ตในอนาคต
ดูสินค้าดูเพิ่มที่: สาย LAN Cat5e Cat6 ต่างกัน
ถ้าจะเดินสายแลนบ้านใหม่วันนี้ ควรเลือกอะไร
คำถามจริงไม่ใช่ว่า Cat 7 ดีกว่า Cat 6a ไหม แต่คือ ณ วันนี้ที่เดินสายใหม่ ควรวางสายอะไรให้ใช้ได้นานที่สุดโดยไม่ต้องรื้อซ้ำ
Cat 6a คือจุดที่คุ้มที่สุดสำหรับบ้านทั่วไปตอนนี้
Cat 6a รองรับ 10Gbps ใช้ขั้วต่อ RJ45 มาตรฐานที่อุปกรณ์ทุกตัวในบ้านรองรับได้ทันที ราคาต่อเมตรไม่ต่างจาก Cat 6 เดิมมากนัก และหาช่างที่เดินได้ถูกต้องง่ายกว่า Cat 7 หรือ Cat 8 มาก
ถ้าบ้านยังเดินสาย Cat 5e อยู่ (รองรับแค่ 1Gbps ที่ 100 เมตร แต่ไม่มีรองรับ 10Gbps) หรือ Cat 6 รุ่นเก่า การเดินใหม่ด้วย Cat 6a คือการอัปเกรดที่คุ้มจริง ไม่ต้องรื้ออีกรอบเมื่อเน็ตบ้านอัปเกรดเป็น 2.5G หรือ 10G ในอนาคต
Cat 6A Shield ตัวต่อสำเร็จรูป — เหมาะสำหรับการเดินสายใหม่ที่ต้องการคุณภาพสูง ยี่ห้อ LINK ประกัน 30 ปี
ดูสินค้าCat 6 Ultra Slim ความยาวหลากหลาย — ทางเลือกสำหรับเดินสายใหม่ที่ต้องการความยืดหยุ่นในการติดตั้ง ประกัน 30 ปี
ดูสินค้าCat 8 เหมาะกับสถานการณ์ไหน และข้อจำกัดที่ต้องรู้ก่อนซื้อ
Cat 8 ออกแบบมาสำหรับ data center โดยเฉพาะ ไม่ใช่บ้านพักอาศัย ข้อจำกัดที่ต้องรู้ก่อนตัดสินใจซื้อ:
- รองรับ 40Gbps แต่เฉพาะที่ระยะ ไม่เกิน 30 เมตร เท่านั้น ยาวกว่านี้ความเร็วลดลงชัดเจน
- สายแข็งและหนากว่า Cat 6a มาก เดินในท่อแคบหรือมุมหักงอลำบากกว่า และอาจทำให้ขั้วต่อ RJ45 เสียหายได้ถ้าดัดแรงเกินไป
- ราคาสูงกว่า Cat 6a อย่างเห็นได้ชัด ในขณะที่บ้านทั่วไปที่เดินสายยาวกว่า 30 เมตรไม่ได้ประโยชน์จากสเปก 40Gbps เลย
ถ้าต้องการต่อระหว่างอุปกรณ์สองตัวในระยะสั้นมากๆ เช่น จาก NAS ไปสวิตช์ในห้องเดียวกัน และมีแผนใช้ 10Gbps หรือสูงกว่าจริงๆ Cat 8 มีเหตุผล แต่สำหรับการเดินสายทั่วบ้านที่ระยะมักเกิน 10-15 เมตร Cat 6a คุ้มกว่าในทุกมิติ
อ่านต่อ: เน็ตบ้านช้า เช็กเราเตอร์
